EVGA’yı GPU’dan Founders Edition itti

EVGA 2022’de Nvidia kart üretimini durdurduğunda gerekçe “kötü niyetli ilişki” diye özetlenmişti. Eski ürün müdürü Brendon Ray Hedrick şimdi o cümleyi açıyor. 2016–2019 arasında şirkette çalışmış. Anlatımı kişisel, rakam ve sahne net: çipi veren taraf, vitrinde de rakip olmuş.

Hedrick Pascal Founders Edition çıktığında odadaki tedirginliği hatırlıyor. EVGA’nın silikonunu sağlayan Nvidia, aynı rafta kendi kartıyla duruyor. Ortaklık böyle işliyor: çip yoksa üretim yok, çip varsa karşı tezgahta resmi fiyatlı Founders duruyor.

Zararına kart tutulmazsa tahsis gidiyordu

Hedrick’e göre EVGA’nın Nvidia’nın açıkladığı başlangıç fiyatında bir modeli olması gerekiyordu, zarar etse bile. O modeli koymazsan GPU tahsisi tehlikeye giriyordu. İndirimin gerekçesini müşteriye anlatmak da zordu. Yazının cümlesi düz: Nvidia’yı memnun etmek ve çipe erişimi tutmak için zararına sattıkları bir kartı elde tutmaları gerekiyordu.

O ucuz model üst modellerin kârını taşıyordu. Nvidia kendi tasarımını ve otomatik saat yönetimini geliştirdikçe EVGA’nın karta ve soğutmaya ekstra para basması oyunda giderek daha küçük fark bırakıyordu. Ucuz modeller de sık tükeniyordu. Yani hem zarar eden giriş duracak, hem özel soğutmanın farkı eriyor, hem stok kaçıyordu.

Lansman tarafı ayrı dert. Hedrick GTX ve RTX özelliklerini kamuoyuyla aynı anda öğrendiğini söylüyor. Nvidia duyuruları sıkı tutuyor, sızıntı olursa ortağa kızıyordu. Perakendeci görsellerine farklı renkli noktalar konmuş. Görsel sızarsa hangi mağazanın seti ilk aldığı anlaşılıyordu.

3080 ve 3090’da yüzlerce dolar zarar, yüzde 78’lik kol kesildi

Eylül 2022’ye gelindiğinde mali tablo kritik noktadaydı. EVGA ayrılık duyurusunda RTX 3080 ve RTX 3090’da fiyat indirimlerinden sonra kart başına yüzlerce dolar zarar yazıldığını belirtmişti. Nihai tavsiye fiyatını Nvidia’nın kamu duyurusundan öğrenmekten ve kendi fiyatını serbestçe koyamamaktan da şikayetçiydi. O dönemki CEO Andrew Han, ortaklığı yeniden masaya yatırma denemeleri tutmayınca bunun paradan önce ilke işi olduğunu söylemişti.

Karar satışların yüzde 78’ini taşıyan kolu kesmek anlamına geliyordu. EVGA yine de AMD veya Intel kart basmayı, yeni kategoriye atlamayı veya şirketi satmayı reddetti. Elindeki kart sahiplerine garanti desteğinin süreceğini açıkladı.

Hikâyenin öbür yüzü Igor’s Lab raporunda duruyor. EVGA’nın kâr marjı sorunlarının bir kısmı kart ve soğutucunun dışarıdan alınmasıyla bağlanıyor. Rapora göre EVGA’da marj kabaca yüzde 5, rakiplerde yüzde 10 civarı. Daha uzun garanti ve Step-Up yükseltme programı da maliyeti şişirmiş.

Jensen Huang ayrılık için kendi cümlesini kurmuştu. Andrew Han’ın birkaç yıldır şirketi tasfiye etmek istediğini iddia etti. Ortaklığı övdü, Han’ın başka işe yönelmeye hazır olduğunu ima etti. Andrew ve EVGA harika ortaklardı, piyasadan çıkmalarına üzülüyorum dedi.

Bugün rafta EVGA yeni kart yok. Garanti kâğıdı duranlar hâlâ o dönemde verilen sözün peşinde. Hedrick’in anlattığı şey nostalji değil, tedarikçiyle rakibin aynı gövdede durmasının faturası. Founders Edition ucuz ve yeterince soğuk kaldıkça özel kartın farkı broşürde kalıyor. Fark kalmayınca zararına giriş modeli de tahsis anahtarı olmaktan çıkıyor, yük oluyor.