Yeni Araştırma: Dev Veri Merkezlerinin Karbon Salınımı Danimarka'nın Toplam Emisyonuyla Yarışıyor
Harvard Üniversitesi tarafından yapılan bir araştırma, devasa veri merkezlerinin enerji tüketiminin ve karbon salınımının korkutucu boyutlara ulaştığını ortaya koydu. 400'den fazla tesisin incelendiği çalışma, bu merkezlerin toplam emisyonunun Danimarka'nın ülkece yaptığı salınımdan daha fazla olduğunu gösteriyor.- Yayınlanma: 22:46 - 16 Kasım 202616 Kasım 2026 - 22:46
- Güncelleme: 22:46 - 16 Kasım 2026
- 2 kez okundu

Harvard Üniversitesi araştırmacıları, enerji kullanımı ve karbon emisyonlarını belirlemek amacıyla 400'den fazla veri merkezinden veri topladı.
ABD'de gerçekleşen ara seçimler, halkın veri merkezlerinin kontrol altına alınması konusundaki kararlılığını net bir şekilde ortaya koydu. Çevre ve halk sağlığı üzerindeki etkilerine dair endişelerin artmasıyla birlikte, ülke genelindeki birçok topluluk, veri merkezlerinin inşasını yasaklama veya kısıtlama yönünde oy kullandı.
Nature Sustainability dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, bu endişelerin yersiz olmadığını kanıtlıyor. Araştırma sonuçlarına göre, 'hyperscale' (dev ölçekli) veri merkezlerinin karbon salınımı ve enerji kullanımı, bazı eyaletlerin toplam tüketimine denk gelirken, Danimarka'nın toplam emisyon miktarını bile geride bırakıyor.
Çalışmanın başyazarı ve Biyoistatistik Bölümü'nde doktora sonrası araştırmacı olan Gianluca Guidi, sektördeki şeffaflık eksikliğine rağmen enerji kullanım verilerinin nasıl toplandığını, yapay zeka altyapısının hızla evrimini ve gelecekteki araştırma hedeflerini paylaştı.
Bulut bilişim, model eğitimi ve küresel yapay zeka kullanımına güç veren binlerce sunucuya sahip olan hyperscale veri merkezleri, dünyanın en büyük ve en güçlü tesisleri olarak tanımlanıyor. Guidi, bitcoin madenciliğinin elektrik kullanımı üzerine okuduğu bir makaleden esinlendiğini belirtti. Söz konusu makalede, sadece 34 madencilik tesisinin toplamda Los Angeles şehrinin tamamı kadar elektrik tükettiği ortaya çıkmıştı.
Araştırma, Mayıs 2024 ile Nisan 2025 tarihleri arasındaki elektrik kullanımı ve karbon emisyonlarına dair en güncel ve şeffaf ölçümleri sunmak için 403 tesise odaklandı.
Teknoloji şirketleri enerji kullanımlarını açıklama konusunda isteksiz davrandığı için Guidi ve ekibi, doğru metriklere ulaşmak adına farklı yöntemler geliştirmek zorunda kaldı. Ekip, uydu görüntülerini kullanarak 675 aday bölgeyi 403 doğrulanmış tesise indirdi, yıllık elektrik tüketimini tahmin etti ve her bir tesisin karbon emisyonunu ölçmek için Çevre Koruma Ajansı (EPA) verileriyle ilişkilendirdi.
Bir telefon görüşmesinde konuşan Guidi, veri hazırlama, toplama ve doğrulama süreçlerinin projenin en zorlu kısmı olduğunu vurgulayarak, şeffaflığın artırılması ve insanların bu verilere erişebilmesi gerektiğini belirtti.
Çalışma süresince, bu dev veri merkezlerinin toplamda 25,7 milyon metrik ton karbondioksit saldığı tespit edildi. Bu rakam, Danimarka'nın toplam emisyonundan daha fazla olduğu gibi, 2018 yılındaki son hakemli tahmini verileri de büyük ölçüde aşıyor. Ayrıca 403 tesis, test süresi boyunca 68 ile 99 terawatt-saat arasında elektrik tüketti; bu miktar, ABD'nin toplam elektrik tüketiminin yaklaşık %1,8'ine denk geliyor.
Birçok teknoloji şirketi yenilenebilir enerjiye büyük yatırımlar yapacaklarına dair kurumsal taahhütlerde bulunsa da, bu merkezlere güç sağlayan elektriğin büyük çoğunluğu (%54) doğal gaz ve kömürden elde ediliyor. Fosil yakıtların küresel ısınmayı ve iklim değişikliğini tetikleyen devasa miktarlarda karbondioksit ürettiği bilinirken, Guidi şirketlerin kağıt üzerindeki taahhütleri ile bu altyapıların gerçek fiziksel emisyonları arasındaki farkın ayırt edilmesi gerektiğini belirtti.
Harvard ekibi ayrıca, çalışmadaki verilerin geçen bahar dönemine ait olduğunu, dolayısıyla sektörün güncel karbon ayak izinin çok daha büyük olduğunu ifade etti.
Guidi, sektörün büyüme hızının, bilim insanlarının bu etkileri anlama hızını çoktan geçtiğini ve mevcut sistem nedeniyle geride kaldıklarını dile getirdi.
Araştırmacılar, veri merkezleri ölçeklenip genişledikçe araştırmaların da aynı hızda gelişmesi gerektiğini savunuyor. Ekip, hyperscale veri merkezlerinin su tüketimi ve gürültü kirliliği dahil olmak üzere halk sağlığı üzerindeki daha geniş etkilerini incelemek için veri setini genişletmek üzere çalışmalara başladı.






