AMD RDNA 4m için Linux ürün yazılımını yayımladı: Yeni APU’lar yaklaşıyor

AMD’nin henüz resmî olarak tanıtmadığı RDNA 4m grafik mimarisi, Linux tarafında daha görünür hale gelmeye başladı. GFX11.7 ailesine ait yeni firmware dosyalarının Linux firmware deposuna eklenmesiyle, yaklaşan donanımın çalışması için gereken temel yazılım parçalarından biri şimdiden hazırlandı.

Burada önemli bir ayrım var: Bu gelişme klasik anlamda bir donanım sızıntısı değil. AMD, yeni ürünleri piyasaya çıkmadan önce Linux ekosistemine hazırlamak için sürücü ve firmware çalışmalarını açık biçimde yürütüyor. Dosyaların erkenden yayımlanması da Linux dağıtımlarının gerekli bileşenleri önceden paketleyebilmesini sağlıyor. Ancak bu durum tek başına yeni APU’ların çıkış tarihini göstermiyor.

GFX1170 ve GFX1171 için temel destek hazır

Yeni firmware paketinde GFX1170 ve GFX1171 grafik hedeflerine yönelik dosyalar bulunuyor. Bunlara PSP 15.0 güvenlik işlemcisi, SDMA 6.1.4 veri aktarım motoru ve VPE 2.0 video işleme birimi için hazırlanan bileşenler eşlik ediyor.

Aynı GFX11.7 ailesi içerisinde daha önce ortaya çıkan GFX1172 ise şimdilik bu firmware paketinin parçası değil. Bunun farklı bir ürün yapılandırmasına ait olması veya desteğinin daha sonraki bir güncellemeyle eklenmesi mümkün.

Aslında AMD’nin hazırlıkları firmware ile başlamadı. Şirket son aylarda GFX11.7 desteğini AMDGPU çekirdek sürücüsüne, LLVM derleyici altyapısına ve Mesa içerisindeki RadeonSI ile RADV sürücülerine aşamalı olarak ekledi. Böylece yeni donanımlar satışa çıktığında Linux kullanıcılarının temel ekran desteğinin yanında OpenGL ve Vulkan tarafında da daha hazır bir ekosistemle karşılaşması amaçlanıyor.

Firmware dosyalarının yayımlanması bu zincirin önemli parçalarından biri. Yine de AMD, GFX11.7 kullanan ilk işlemcilerin ticari adlarını veya teknik özelliklerini henüz açıklamadı.

RDNA 4m, masaüstündeki RDNA 4 ile aynı mimari değil

İsimlendirme biraz kafa karıştırıcı.

RDNA 4m adı, ilk bakışta masaüstü Radeon RX 9000 serisindeki RDNA 4 mimarisinin mobil veya entegre bir sürümünü düşündürüyor. Ancak kod adlarına bakıldığında durum bundan daha farklı.

Tam kapsamlı RDNA 4 mimarisi GFX12 ailesine dayanırken RDNA 4m, GFX11.7 olarak tanımlanıyor. Bu nedenle yeni mimariyi doğrudan küçültülmüş bir RDNA 4 GPU olarak görmek yerine, GFX11 ailesinin geliştirilmiş bir devamı olarak değerlendirmek daha doğru.

Mevcut sürücü ve derleyici kodları da bunu destekliyor. RDNA 4m, RDNA 3.5 ile benzer temelleri korurken daha yeni hesaplama özellikleri kazanıyor. FP8 ve BF8 veri biçimleriyle ilgili dönüşümler ve geliştirilmiş matris işlemleri bunların arasında bulunuyor.

RDNA 4m’de tam RDNA 4 mimarisindeki bütün komut seti özellikleri bulunmuyor. Bunun yerine AMD, güç tüketimi ve yonga alanının büyük önem taşıdığı APU’lara daha uygun, mevcut mimarinin üzerine yeni yetenekler ekleyen bir yaklaşım benimsemiş görünüyor.

Yapay zekâ hesaplamaları daha önemli hale geliyor

GFX11.7 kodunda dikkat çeken yeniliklerden biri düşük hassasiyetli hesaplama ve matris işlemlerinin geliştirilmesi.

FP8 ve BF8 gibi veri biçimleri özellikle yapay zekâ iş yüklerinde yüksek hesaplama performansını daha düşük kaynak kullanımıyla elde etmek açısından önem taşıyor. Bu nedenle RDNA 4m’nin yalnızca oyun performansını artırmaya değil, GPU üzerinde çalışan makine öğrenmesi görevlerini hızlandırmaya da odaklandığı anlaşılıyor.

Bu yaklaşım özellikle APU’lar için anlamlı. İşlemci, entegre GPU ve NPU gibi hızlandırıcıların aynı sistem kaynaklarını paylaştığı ince dizüstü bilgisayarlarda enerji verimliliği, ham performans kadar önemli hale geliyor.

Peki FSR 4 çalışacak mı?

En büyük soru işaretlerinden biri FSR 4.

AMD’nin makine öğrenmesi tabanlı FSR 4 teknolojisi, RDNA 4 ekran kartlarında bulunan düşük hassasiyetli hesaplama yeteneklerinden yararlanıyor. GFX11.7 tarafına eklenen yeni yapay zekâ ve matris komutları da benzer iş yüklerinin daha verimli biçimde çalıştırılabileceğini düşündürüyor.

Bu durum, RDNA 4m kullanan entegre GPU’ların gelecekte FSR 4 veya Redstone ailesindeki makine öğrenmesi tabanlı görüntü teknolojilerini destekleyebileceği beklentisini güçlendiriyor.

Ancak şimdilik kesin konuşmak mümkün değil.

AMD, RDNA 4m için yerel FSR 4 desteğini resmen açıklamadı. Dolayısıyla yeni komutların bulunması teknik açıdan önemli bir ipucu olsa da GFX11.7 eşittir FSR 4 desteği sonucuna doğrudan ulaşmak doğru olmaz.

İlk kullanım alanı Medusa Point APU’lar olabilir

GFX1170, GFX1171 ve GFX1172 hedeflerinin Zen 6 tabanlı olduğu öne sürülen Medusa Point APU ailesiyle bağlantılı olduğu düşünülüyor.

Bu işlemcilerin ince dizüstü bilgisayarlar, kompakt masaüstü sistemler ve özellikle taşınabilir oyun bilgisayarları gibi CPU ile güçlü entegre GPU’nun aynı pakette bulunmasının avantaj sağladığı cihazlara yönelik olması bekleniyor.

Böyle bir kullanım alanında RDNA 4m’nin konumu daha anlamlı hale geliyor. AMD, tamamen yeni ve daha büyük bir GPU mimarisini APU’ya taşımak yerine mevcut GFX11 altyapısını geliştirerek performans, yapay zekâ yetenekleri, enerji tüketimi ve yonga alanı arasında daha dengeli bir çözüm oluşturabilir.

Medusa Point bağlantısının da henüz AMD tarafından resmen doğrulanmadığını belirtmek gerekiyor. İşlemcilerin hangi Ryzen ailesi altında satışa çıkacağı ve kaç grafik işlem birimine sahip olacağı gibi ayrıntılar belirsizliğini koruyor.

Yeni AMD APU’ları için yazılım zemini hazırlanıyor

Linux tarafındaki gelişmeler, AMD’nin yeni nesil entegre grafik mimarisini piyasaya çıkmadan önce yazılım ekosistemine hazırladığını açık biçimde gösteriyor.

AMDGPU, LLVM, RadeonSI ve RADV çalışmalarının ardından firmware dosyalarının da yayımlanması, GFX11.7 desteğinin farklı katmanlarının yerine oturmaya başladığı anlamına geliyor. Bu da yeni donanımlar satışa çıktığında Linux desteğinin sıfırdan oluşturulması yerine önemli ölçüde hazır olmasını sağlayabilir.

Şimdilik eksik olan parça donanımın kendisi. AMD; RDNA 4m, Medusa Point ve olası Ryzen modelleri hakkında resmî ürün duyurusunu henüz yapmadı. Yine de GFX1170 ve GFX1171’in artık Linux firmware deposunda yer alması, yeni nesil AMD APU’larının yazılım tarafında giderek daha somut hale geldiğini gösteriyor.