Veri Merkezi Destekçilerine Büyük Darbe: Ara Seçimlerde Ağır Yenilgi

ABD'de gerçekleşen 2026 ara seçimlerinde, Kongre ve eyalet yarışlarında gücün Demokratlara kaymasıyla oluşan 'mavi dalga', yapay zekaya ve bu teknolojinin işlem gücünü sağlayan tartışmalı veri merkezlerine yönelik toplumsal bir tepki olarak değerlendiriliyor. Veri merkezi savunucularının, özellikle de xAI CEO'su Elon Musk'ın Teksas'taki kampanyalara yaptığı milyonlarca dolarlık yatırımlarla birlikte Başkan Donald Trump ve Cumhuriyetçi adayları güçlü şekilde desteklemesine rağmen, seçmenler sandıkta farklı bir karar verdi.

Birçok bölgede seçmenler, görüşlerini adaylar üzerinden değil, doğrudan oy pusulalarına yansıyan girişimlerle ifade etti. Veri merkezlerine ve yapay zekaya yönelik artan tepkiler sonucunda, yeni veri merkezi inşaatlarını kısıtlayan yaklaşık 40 farklı önlem desteklendi. Bu oylamalarda, veri merkezi genişlemesini destekleyen tek sonuç Kuzey Dakota'nın Harwood şehrinde görüldü.

'Data Centers on the Ballot' web sitesinin verilerine göre, en fazla oylamanın yapıldığı eyalet olan Ohio'da 21 önlemin tamamı kısıtlamalar yönünde sonuçlandı. Maine, Illinois, Kansas, New Jersey, Kaliforniya, Florida, Nevada, Kuzey Dakota ve Wisconsin'de de benzer oylamalar yapıldı. Ayrıca yılın erken döneminde Kaliforniya, Michigan, New Hampshire ve Wisconsin'de yapılan altı seçimde de seçmenler, yeni kısıtlamalar getirilmeden inşaatların devam etmesine karşı çıktı.

Kabul edilen kısıtlamalar farklılık gösteriyor; bazı bölgelerde veri merkezlerinin enerji kullanımına megavat sınırı getirilirken, bazılarında imar sorunları veya projeler için seçmen onayı şartı getirildi. Hatta altı bölgede yeni veri merkezlerinin tamamen yasaklanması yönündeki teklifler kabul edildi.

Pew Research gibi kuruluşların yaptığı anketler, Amerikalıların yüksek elektrik faturaları, su tüketimi ve çevresel endişeler nedeniyle veri merkezlerine karşı soğuduğunu gösteriyor. Ayrıca, yapay zekanın istihdam üzerindeki etkilerine dair kaygılar da bu süreci tetikleyen temel faktörler arasında yer alıyor. Yapay zeka konusu, ara seçim sonuçlarını etkileyecek kadar kutuplaşmış bir mesele haline geldi.

Sektör için sonuçlar o kadar ağır oldu ki, Politico veri merkezlerini Cumhuriyetçilerle birlikte 'ara seçimlerin diğer büyük kaybedeni' olarak tanımladı. Veri merkezlerine yönelik kısıtlamalar sadece oylamalarla kalmadı, Demokratların zafer konuşmalarına da yansıdı. Senatör seçilen Sherrod Brown, zafer konuşmasında "Veri merkezleri veya Wall Street için değil, Ohio halkı için çalışıyorum" diyerek bu durumu vurguladı. USA Today'in haberine göre, Oklahoma ve Ohio'daki iki belediye başkanı, önerilen veri merkezi projelerine gelen halk tepkisi nedeniyle görevden alındı.

Bu sonuçların teknoloji ve veri merkezi şirketleri üzerinde uzun vadeli etkileri olması bekleniyor. Kongre'nin Demokrat kontrolüne geçmesiyle birlikte sektör üzerindeki denetimlerin artacağı öngörülüyor. Brookings Institution'dan kıdemli araştırmacı Darrell West, kamu politikasının kamuoyundaki belirgin değişimi yansıtacağını belirtti.

Siyasi rüzgarların tersine dönmesi, yerel yetkililerin halkın desteğini almak için veri merkezi projelerini ertelemesine, iptal etmesine veya şirketleri yerel topluluklara daha cazip teklifler sunmaya zorlamasına yol açabilir. Veri merkezleri için sunulan devasa vergi indirimleri ve teşvikler döneminin sona erdiği görülüyor. New York Times'ın aktardığına göre topluluklar artık veri merkezlerinden vergi ödemelerini, kendi enerji santrallerini kurmalarını, elektrik ve su kullanım bedellerini karşılamalarını ve eğitim fonları gibi yerel kaynaklara katkıda bulunmalarını talep ediyor.