50 milyar dolarlık iPhone hamlesi!

Hindistan son beş yıl içinde Apple için yalnızca bir üretim noktası değil aynı zamanda küresel ihracat üssü haline geldi. Ekonomik veriler ülkenin toplam iPhone ihracatının elli milyar doları geçtiğini ortaya koyuyor. Bu rakam Apple açısından tarihi bir dönüm noktasına işaret ediyor. Çünkü şirket uzun yıllar boyunca Çin merkezli üretim yapısını korumuştu. Son dönemde ise jeopolitik riskler ve ticaret politikaları Apple’ı yeni merkezler aramaya itti. Hindistan bu arayışın en güçlü yanıtı oldu. Yerel yönetimin sunduğu teşvikler altyapı yatırımları ve iş gücü avantajı Apple için cazip bir ortam yarattı. Böylece Hindistan kısa sürede küresel üretim zincirinde vazgeçilmez bir rol üstlendi. Bugün dünyada üretilen her beş iPhone’dan biri Hindistan çıkışlı olarak kabul ediliyor. Bu tablo Apple’ın uzun vadeli stratejisinin de açık bir göstergesi.

PLI programının Apple üzerindeki etkisi

Hindistan hükümetinin uygulamaya aldığı Üretim Bağlantılı Teşvik programı bu başarının temel yapı taşlarından biri oldu. Apple bu programa iki bin yirmi bir yılında dahil oldu. Program beş yıllık mali dönemler üzerinden ilerliyor. Şirket iki bin yirmi iki mali yılından itibaren bu teşviklerden aktif olarak yararlanmaya başladı. PLI modeli basit bir vergi indirimi sunmuyor. Bunun yerine üretim ve ihracat hacmi arttıkça doğrudan teşvik sağlıyor. Bu yaklaşım Apple gibi büyük üreticiler için güçlü bir motivasyon oluşturdu. Şirket Hindistan’daki üretim kapasitesini kademeli olarak büyüttü. Başlangıçta yalnızca yerel pazarı hedefleyen üretim kısa sürede küresel ihracata yöneldi. Bugün açıklanan elli milyar dolarlık ihracat rakamı doğrudan bu programın sonucu olarak görülüyor. Yetkililer iki bin yirmi altı mali yılı tamamlandığında bu rakamın daha da artabileceğini belirtiyor. Bu durum Hindistan’ın elektronik üretimde kalıcı bir merkez olma hedefini güçlendiriyor. Apple’ın Hindistan’a yönelmesindeki bir diğer kritik etken ABD gümrük vergileri oldu. İki bin yirmi beş yılının Nisan ayı itibarıyla uygulamaya giren yeni vergiler Çin çıkışlı ürünleri daha maliyetli hale getirdi. Apple bu süreçte hızlı bir strateji değişikliğine gitti. Hindistan’da üretilen iPhone’ların neredeyse tamamı ABD pazarına yönlendirildi. Resmi verilere göre bu oran yüzde doksan yedi seviyesine ulaştı. Bu karar Apple’ın tedarik zincirinde ne kadar esnek davrandığını gösteriyor. Aynı zamanda Hindistan’ın bu ölçekte bir talebi karşılayabilecek kapasiteye ulaştığını da kanıtlıyor. ABD pazarı Apple için hayati öneme sahip. Bu nedenle üretim sürekliliği şirket açısından kritik bir konu. Hindistan bu noktada Çin’e güçlü bir alternatif sundu. Vergi yükünün görece daha düşük olması bu tercihi daha da hızlandırdı. Böylece Hindistan yalnızca bir üretim ülkesi değil aynı zamanda stratejik bir ticaret ortağı konumuna yükseldi.

Apple ve Samsung rekabetinde Hindistan faktörü

Hindistan yalnızca Apple için değil Samsung için de önemli bir üretim üssü haline geldi. Samsung da PLI programından yararlanan şirketler arasında yer aldı. İki bin yirmi bir ile iki bin yirmi beş mali yılları arasında Samsung’un Hindistan’dan yaptığı akıllı telefon ihracatı on yedi milyar dolara yaklaştı. Bu rakam Apple’ın gerisinde kalsa da ülkenin küresel üretimdeki rolünü net biçimde ortaya koyuyor. Hindistan hükümeti bu başarıyı Make In India vizyonunun bir sonucu olarak değerlendiriyor. Yetkililer elektronik üretiminin son on bir yılda altı kat arttığını vurguluyor. Bu büyüme yalnızca ihracat rakamlarına değil istihdam ve teknoloji transferine de yansıyor. Apple ve Samsung gibi devlerin ülkede kalıcı yatırımlar yapması Hindistan’ın uzun vadeli sanayi hedefleriyle örtüşüyor. Bu tablo önümüzdeki yıllarda daha fazla markanın Hindistan’ı tercih edebileceğine işaret ediyor.

Apple’ın Hindistan’daki üretimini istikrarlı biçimde artırması küresel teknoloji dengelerinde kalıcı bir değişim yaratıyor. Şirket iki bin yirmi beş yılında ABD’ye yapılan iPhone ithalatını Hindistan üzerinden iki katına çıkardı. Bu artış geçici bir önlem olarak görülmüyor. Aksine Apple’ın uzun vadeli üretim çeşitlendirme planının bir parçası olarak değerlendiriliyor. Çin hâlâ önemli bir merkez olsa da tek başına yeterli görülmüyor. Hindistan bu noktada güvenli bir ikinci ayak sunuyor. Önümüzdeki dönemde Apple’ın Hindistan’daki üretim payını daha da artırması bekleniyor. Bu süreç küresel tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiğini gösteriyor. Hindistan ise bu dönüşümün en güçlü kazananlarından biri olarak öne çıkıyor.